23 Eylül 2018 Pazar

Otizm Tipleri ve Tedavisi


Otizmin Tipleri Var mıdır?
Otizm konusunda çoğu sorun, "Yaygın Gelişimsel Bozukluk" adı altında toplanmıştır.
Bu gruba giren ve otizmle benzerlik taşıyan kimi rahatsızlıkların özellikleri alçakta özetlenmiştir.
Otistik Bozukluk: Sosyal temas, etkileşim ve hayali oyunlar kurma konularındaki bozukluklar, ilk üç yaş içerisinde meydana çıkar.
Basmakalıp davranışlar, ilgiler ve aktiviteler görülür.
Otizm Çeşitleri

Otizm Tipleri


Asperger Sendromu: 

Sosyal iletişimde bozukluklar, kısıtlı alaka alanları ve faaliyetler/ses tonları tek düze ve mekanik olmakla birlikte dil gelişiminde gecikme olmaması, deneme edildiği vakit ortalamadan yükseğe kadar uzanabilen zeka seviyesi belirtileri ile karakterize edilir.


Başka Şeklinde Adlandırılamayan Süregelen Gelişimsel Bozukluk: 


Bu teşhis çocuk belli bir tespit alamadığı, ama pekçok bölgede gelişim sorunu gösterdiği vakit sözkonusudur.

Rett Sendromu: 


Gelişen bir bozukluktur.
Çocuk ilk senelerde normal bir gelişim gösterir.
1-4 yaşlarından ardından kazandığı birçok yetenek geriler, ellerinin emeline makul tüketimi gittikçe konumunu yineleyen el hareketlerine bırakır.
Bugüne kadar tekilce kız çocuklarda görülmüştür.

Otizmin Tedavisi


Bugün için otizmin net bir rehabilitasyonu yoktur.
Hastalık yaşam boyu süren kalıcı bir rahatsızlıktır.
Ancak lüzum yaşla, lüzum erken müdahale ile bulguların sıklığında ve şiddetinde farklılıklar görülür.
Belirtilerin bir bölümü kaybolur, kimi yeni açıklanan açığa çıkabilir.
Bugün için asli rehabilitasyon biçimi kalifiye eğitimdir.
Gelişmiş ülkelerde otistik çocuklar için hazırlanmış kalifiye eğitim uygulamaları mevcuttur.
Ülkemiz daha bu yönden hazırlık aşamasındadır.
Eğitim programlarının temelini tutum ve konuşma terapileri oluşturur.
Son zaman her bir otistik çocuğun özelliklerine ve ihtiyaçlarına makul ferdi terapiler geliştirilmektedir.
Tüm bu tedavilerde hedeflenen çocuğun özbakımını kendiliğinden gerçekleştirmesi, öğrendiklerini karşılaştığı yeni hallerde da kullanmayı öğrenerek sosyal hayata uyumunun artmasıdır.
Son çalışmalar göstermektedir ki, nihai 10 senede teşhis konan otistik çocuklar öncekilere nispeten henüz iyi vaziyettedir, zira bunlara henüz erken yaşta eğitim rehabilitasyonu başlamıştır.
Bu nedenle otizmin erken yaşta tanısı ehemmiyetlidir.
Özellikle ufak çocuklarda net bir teşhis koymak her vakit imkanlı değildir, normal çocukların bile bazı durumlarda gelişimleri esnasında geçici olarak otistik açıklanan gösterebildikleri bilinmektedir.
Dolayısı ile bazı durumlarda teşhis konmadan da eğitim yönünden hazırlıklı olmak, bu tip çocukları kısa sürelerle seyretmek ve farklı disiplinlerden gelen eksprlerin birarada değerlendirilmeleri gerekebilir.
Otizmde ilaç rehabilitasyonu, bazen farklı nedenlerden dolayı uygulanabilir.
Özellikle epilepsi (sara) nöbetleri otistiklerde yaygındır ve rehabilitasyon edilmezse negatif neticeler doğurabilir.
Ayrıca hiperaktivite, çöküntü, tertip bozucu tutum, saldırganlık, uyku ve yeme meseleleri kimi otistiklerde ilaç tüketimini mecburî kılacak ölçüde kuvvetli olabilir.
İlaçlar otizmi rehabilitasyon etmez, fakat eğitimi imkansız kılan hallerde ya da meseleler ailenin başedemeyeceği boyutlara vardığında ihtiyaç duyulan olabilir.
Gelişigüzel ve belli bir emele yönelik olmaksızın ilaç uygulanması mahzurlu olup, otizm ile ilgili uzmanlaşmış hekimlerin ilaç önermesi henüz uygundur.
Bilimsel olarak takviye görmese de, bilhassa A.B.D.'de otistik çocuklarda yüksek doz vitamin ve diyet programları defa sık görülür.
Yararı tartışmalıdır.
Eğitim ve ilaç tedavilerinin yanında henüz birçok yardımcı yöntem bulunmaktadır.
Bunların bir bölümü defa reaksiyon görmektedir, (örn.
facilitated communication) kimileri ise daha günceldir (örn.
Auditory integration therapy).

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder